• आज : Wednesday 17 January 2018
    10:28:34 NST

मासु : कस्तो खाने ?

हामी आम नेपाली माँझ प्रत्येक शनिवार अर्थात विदाका दिन होस या दशैं तिहार जस्ता चाडवाड । मासु  हाम्रो खानका लागि पहिलो छनोटको बस्तु बन्छ  । त्यसमाथि  या साथीभाइसँगको जमघट होस । हामीकहाँ मनाउने कसरी भन्ने सोच हाम्रो अगाडि आउँदछ । विहानको चियाको चुस्कीसँगै सल्लाह हुन्छ भान्साको परिकारमा के राख्ने भनेर पहिले मासुको छनोट गरिन्छ ।  मांसहारीका लागि एउटै सल्लाह हुन्छ ( मासुको परिकार के र कस्तो बनाउने । दशै तिहार हाम्रा अगाडि आएको छ, । हाम्रो यस्तो चाडवाड मनाउने शैली पनि मष्तिस्कमा ताजै छ । यससँगै प्रत्येक हप्ता आउने विदाका दिनहरुमा त्यस्ता चाडवाडलाई सम्झाउने, निरन्तरता दिने हाम्रो प्रचलन छ । 
 
आखिर हामीले हाम्रा भान्सामा उपयोगमा ल्याउने खाद्यका परिकारका स्वाद हाम्रो शारीरिक स्वास्थ्यका लागि कत्तिको लाभदायी छन् हामीले त्यसतर्फ भने ध्यान दिएको पाउदैनौ । यस्ता स्वादका परिकारले हाम्रो शरीरका लागि चाहिने क्यालोरीको मात्रालाई त पूरा गर्न सघाउला तर हामीले खाने यस्ता परिकार कत्तिको स्वास्थ्यबद्र्धक छन त्यो हाम्रो सरोकारको विषय हो  र, यहाँनेर हामीले सोच्नैपर्ने अवस्था रहन्छ ।  
 
दैनिक जीवनमा उपयोगमा ल्याइने हाम्रा भान्साका परिकारमा सामान्यतया तरकारी हाम्रो चासोमा पर्दछन् । वजारमा पाइने तरकारीमा मिसाइने विषादी हाम्रो स्वास्थ्यका लागि हानिकारक त छँदैछ । त्यसमाथि पनि हामीले खाने मासु अहिले पहिलो चासोको विषय बन्नपर्ने अवस्था वजारमा बिक्री गरिने अवस्थाले सृजना गरेको छ ।
 
 हामीले सेवन गरिने स्वादिलो खाना र हाम्रा आफन्त आउँदा सत्कार र सम्मानमा उपयोगमा ल्याइने भान्साको विशेष परिकारमा पर्ने भएकाले यसप्रति चासो दिनैपर्ने हुन्छ । किनकी हामीले आफै तथा आफन्तलाई सत्कार र सम्मानका नाममा रोगी त बनाइराखेका त छैनौ ? सचेत वर्गले त्यो पक्षमा विचार पुर्याउनपर्ने हुन्छ । आखिर हामीले खाँदै आएको वजारमा पाइने मास कस्तो छ  र, कस्तो हुनुपर्छ, त्यो हामीले ध्यान दिनैपर्ने पक्ष हो । 
सामान्यतया हामीले मासु किन्दा पौष्टिकता दिने र स्वादिलो खानाको परिकार मान्ने गर्दछौ । आखिर यसमा हामी यी कुरा पाउछौ त ? त्यो पाउनका लागि वजारमा मासु बिक्रीका लागि उपयोगमा ल्याइने पक्षी तथा पशुहरुको बध गर्नुअघि स्वास्थ्य परीक्षण गर्नुपर्ने हुन्छ । 
 
कृषि खाद्य तथा गुणस्तर विभागका अनुसार, परीक्षण गर्दा ट्युमर, दाग लगायत अन्य किसिमका रोग छ कि छैनन् र कत्तिको स्वस्थ छ त ? त्यो हेर्नुपर्ने पहिलो काम हो भने दोस्रोमा बधशाला सफा हुनुपर्दछ । यी पक्ष खरिद गर्दा ध्यान दिनैपर्ने  हुन्छ । हाम्रो बधशालामा यो अवस्था छ कि छैन त ? पक्कै पनि छैनन्, त्यो हामीले विभिन्न सञ्चार माध्यामबाट थाहा पाएको तथा आफ्नै आँखाले पनि देख्दै आएका छौ । जुन हामीलाई खानयोग्य तथा मापदण्ड विपरितको मासु हामीले उपयोगमा ल्याइरहेका छौ ।  जसले हाम्रो स्वास्थ्यमा रोग थप्ने काम गरिरहेको छ । 
 
आखिर यस्ता मापदण्ड विपरित बेचबिखन हुने अर्थात हामीले खाने अस्वस्थ मासुले हाम्रो स्वास्थ्यमा कस्ता कस्ता रोग निम्त्याउँदछ त ? पशु चिकित्सकका अनुसार, रोगी पशुपक्षीको मासु सेवन गर्नाले मानिसलाई पशुजन्य स्रोत वा कारणबाट लाग्ने रोग (zoonatic disease) देखापर्न सक्दछन् । जसमा अस्वस्थ मासुको सेवनबाट क्षयरोग, आँउ, पेट फुल्ने, मृगौलको रोग तथा फुड प्वाइजन हुनसक्दछ । 
 
अस्वस्थ राँगाको मासुले टेनिया सोडियम, बंगुरको मासुबाट टेनिया स्याकिटेका नामक जुका, माछाबाट एच. नाना, कुखुराको मासुबाट वर्डल्फु तथा नपाकेको मासुबाट दिमागमा स(साना जुका अर्थात टेपवर्म जस्ता रोग लाग्नसक्दछ । कस्तो मासु स्वास्थ्यबद्र्धक हुन्छ त ? कतिपय अवस्थामा हामीले  १० । १२ घण्टासम्म चिस्यानमा राखेको, बधशाला सफा, छालारहित, परीक्षण गरिएको र राम्रोसँग पकाएर खाने गर्नाले पनि  धेरै रोगबाट बच्नसकिने चिकित्सक बताउँछन् । 

Comment

Related News